Fundecor - Fundación para el Desarrolio de la Cordillera Volcánica Central

"De aarde is niet van ons. Het is een schat die we bewaren voor de komende generaties" - Afrikaans spreekwoord, aangehaald door de secretaris-generaal van de Verenigde Naties op 3 april 2001.

Biologische diversiteit, gewoonlijk biodiversiteit genoemd, vormt de echte grondslag van het menselijk bestaan, de totaliteit van het op aarde gekende leven. Biodiversiteit speelt een cruciale rol in het voldoen aan de menselijke behoeften door het handhaven van de ecologische processen waarvan het menselijk voortbestaan afhankelijk is. De biodiversiteit van de aarde, die steeds reageert op natuurlijke krachten en menselijke activiteiten, is in een voortdurende staat van verandering.

Tropische wouden zijn de grootste dragers van de biodiversiteit in de wereld. Bijna 70% van de bekende en onbekende soorten zouden in tropische bossen leven. Het verlies van tropische bossen vormt een van de grootste bedreigingen voor de biodiversiteit op aarde. De omvang van de ontbossing mag niet worden onderschat: tussen 1990 en 1995 gingen over de hele wereld meer dan 200.000 vierkante kilometer tropische wouden verloren. Omdat ontbossing het gevolg is van menselijke activiteit liggen de oplossingen niet voor de hand.

FUNDECOR is een niet-gouvernementele organisatie, die in 1989 werd opgericht door een internationale samenwerking voor de beperking van de ontbossing in het Costa Ricaans Centraal Vulkanisch Gebied. In die tijd bedroeg de ontbossing 7% per jaar, waardoor het natuurlijke bos van de regio op minder dan 10 jaar werd gehalveerd. Het behoud van deze bossen was een nationale prioriteit, omdat:

• dit gebied 50% van de Costa Ricaanse biodiversiteit herbergt;
  
• het water voor menselijke consumptie en voor energieproductie levert aan meer dan 50% van de bevolking van het land; en
  
• het gebruik van deze gronden voor andere doeleinden dan bosbouw zou leiden tot ernstige bodemerosie en tot een niet-duurzame rurale economie.

Het is de opdracht van FUNDECOR om de natuurlijke bronnen te beschermen door gebruik te maken van duurzame strategieën, inclusief het gebruik van marktkrachten, geavanceerd onderzoek en een verbeterd openbaar beleid. Om deze opdracht te vervullen, heeft FUNDECOR doelstellingen en gedragslijnen gedefinieerd om de natuurlijke erfenis van de nationale parken te beschermen en om duurzame financiële en milieuactiviteiten te ontwikkelen in de gebieden grenzend aan deze nationale parken.

De activiteiten van FUNDECOR zijn aan de volgende principes onderworpen:

Milieubehoud moet een winstgevende activiteit zijn voor de boseigenaars.

De ecosystemen hebben het vermogen om belangrijke elementen te worden van particuliere economische activiteiten, wat dan ook zou kunnen gebeuren.

De tenuitvoerbrenging van deze concepten moet gepaard gaan met de kennis en de ervaring die nodig zijn om het ontwikkelen van duurzame activiteiten in de nationale parken mogelijk te maken.

FUNDECOR meent dat behoud en duurzaam gebruik van bossen in het gemeenschappelijk belang moeten zijn van alle betrokkenen, meer bepaald de boseigenaars. Op basis van dit principe ontwikkelde FUNDECOR een holistische strategie om het behoud en het duurzaam gebruik van bossen tot een economisch alternatief te maken voor boseigenaars en tot een centraal element van de economische ontwikkeling. Deze strategie bestaat uit de volgende programma's:

Het Certified Sustainable Forest Management and Protection Program ontwerpt en implementeert verbeterde bosbeheertechnieken voor kleine boseigenaars onder het Forest Stewardship Council certificaat. Certificatie waarborgt onder andere dat bosbeheer en natuurbehoud milieudiensten zijn waarvoor boseigenaars door andere belanghebbenden worden betaald. De eerste stap naar de ontwikkeling van een succesvol plan voor duurzaam bosbeheer is het helpen van de eigenaars om aan de administratieve en wettelijke vereisten te voldoen die nodig zijn om het bezit van hun gronden formeel te registreren. FUNDECOR werkt daartoe samen met boseigenaars en stelt hen in staat in aanmerking te komen voor de aanmoedigingspremies die onder de Costa Ricaanse wet worden aangeboden in gevallen van duurzaam bosbeheer.

Het Reforestation Program stelt contracten op met kleine en middelgrote boseigenaars om hun eigendommen opnieuw te beplanten, meestal met inheemse soorten. In samenwerking met een onderzoeksinstelling werden 70 inheemse soorten geïdentificeerd als de best geschikte soorten voor herbebossing. Lokale kwekerijen werden opgericht voor de productie van boomzaailingen.

Met de financiële hulp van de International Finance Corporation ontwierp en implementeerde FUNDECOR een systeem van kasvoorschotten voor de toekomstige productie van hout, dat aan boeren een cashflow aanbiedt die overeenstemt met wat ze met ander grondgebruik zouden kunnen verdienen.

Het Environmental Education Program wil het publiek, vooral de jongeren, bewust maken van het duurzaam beheer van de natuurlijke rijkdommen van Costa Rica. Het programma werkt samen met openbare en privé-scholen; sinds de start ervan hebben reeds meer dan 100.000 leerlingen aan de activiteiten deelgenomen.

Vandaag nemen 450 boeren, die 40 % van het totale bos in het Centraal Vulkanisch Gebied bezitten, aan de programma's van FUNDECOR deel. Recente satellietbeelden en geavanceerde computertechnologie tonen aan dat er tussen 1992 en 1996 een ommekeer kwam in de tendens van verlies van natuurlijk bos, waarbij het tempo van de ontbossing van 7.000 naar 1.000 hectare per jaar daalde. De vernieuwende strategieën van FUNDECOR hebben bewezen dat milieubehoud en ontwikkeling harmonisch kunnen samengaan.

Er wordt gewerkt aan de uitbreiding van de activiteiten van FUNDECOR naar andere regio's in Costa Rica. De overdracht van hun technologieën aan het Costa Ricaanse Ministerie van Milieu en Energie wordt eveneens besproken. FUNDECOR stelt verder zijn technologieën en expertise ter beschikking van andere landen en van internationale milieuorganisaties.

De sleutel van het succes van FUNDECOR is creativiteit in het creëren van markten die milieubehoud leefbaar maken voor boseigenaars. FUNDECOR staat bekend als één van de toonaangevende organisaties ter wereld die nieuwe milieutechnologieën en financiële plannen uitwerken voor het behoud van de natuurlijke bronnen en de biodiversiteit. Om deze redenen heeft de Raad van Beheer van de Koning Boudewijnstichting het genoegen om de Internationale Koning Boudewijnprijs voor Ontwikkelingswerk 2000 toe te kennen aan de organisatie FUNDECOR, voor haar innovatieve aanpak inzake milieubehoud, die economische, ecologische en sociale waarden verenigt in een realistische visie van duurzame ontwikkeling, ten voordele van zowel het land en zijn inwoners, als van de hele wereldbevolking.